Net als alle levende organismen ademt. Maar vandaag de dag is haar adem allesbehalve gemakkelijk: ze lijkt steeds meer bedwelmd en steeds minder in staat zichzelf te regenereren. De redenen zijn gemakkelijk te begrijpen: hoe kun je goed ademen als er letterlijk eilanden van plastic en olie over je immense weefsel drijven? Kan de planeet Aarde ooit overleven zonder haar oceanen, die grotendeels beschadigd zijn door menselijke hyperproductie en afval? De iconische foto, geschoten door Justin Hoffman, van een zeepaardje dat zich vasthoudt aan een Q-tip in Indonesische wateren, of de plastic vuilnisbelten die we aantreffen in gestrande zeezoogdieren zijn enkele van de stemmen die steeds vaker het enige antwoord vinden: we kunnen zo niet doorgaan.

Het is meer dan alleen kortademigheid: iets verstikt meer dan mariene ecosystemen. Het is het geweten van de mens zelf dat verstikt. Daarom heeft de EU eindelijk de koppen bij elkaar gestoken en op 19 december vorig jaar een cruciale overeenkomst bereikt. Plastic rietjes, bestek, servies, flessen, visnetten, sigaretten… deze hele bedwelmende wereld van plastic – vooral voor eenmalig gebruik – moet geleidelijk worden verboden ten gunste van een nieuw systeem dat tegen 2024 de houding van onze soort ten opzichte van onze wateren radicaal moet veranderen. Elk deelnemend land wordt geacht waakzaam te zijn en bedrijven zullen duurzame alternatieven moeten vinden voor hun huidige verpakkingsbeleid.

Het maakt niet uit of nieuw onderzoek met gereedschappen en technologieën komt voor het opruimen van oceanen, zoals plastic slikrobots of schimmels die enzymen uitscheiden die vervuilende stoffen kunnen synthetiseren. Nee. Dit initiatief van de Europese Unie is gericht op het behoud van ons immense erfgoed, te beginnen bij het bewustzijn van individuen en gemeenschappen. In de hoop binnenkort te kunnen profiteren van de zee zelf als duurzame energiebron, dankzij de enorme kracht van haar stromingen. Of, met andere woorden, haar adem.


Foto door Ishan @seefromthesky op Unsplash